وزارت علوم در عهد ناصری

دکتر غلامحسین زرگری نژاد

1- رواج علوم در مملکت به عهده این وزارت است.

2- این وزارت به اقتضای احوال مملکت علومی را که بیشتر محتاج الیه و ضرور است، بیشتر رواج خواهد داد. مثلاً در فقدان عدد قابل از اطبا و مهندسین و علمای طبیعی و غیرهم، اسباب ترویج و تکثیر این علوم را بیشتر فراهم خواهد آورد.

وزارت امور خارجه

1- وزارت امور خارجه به چند دایره منقسم است.

دایره مخصوص وزارت

دایره امور دولتی

دایره امور تجارت؛ مگر محاکمات راجع به دیوانخانه است.

دایره امور سرحدی

دایره ترجمه و رموز

دایره ثبت و ضبط و ترتیب نوشتجات

دایره رسومات و تشریفات

دایره محاسبه راجعه وزارت خارجه

2- تمهید موجبات الفت و دوستی میان دولت و سایر دول ذوى العهود اولین وظیفه وزارت خانه است.

عهدنامه های پولیتیکی و تجارتی به توسط این وزارت خانه با دول سایر منعقد می شود.

4 مواظبت در اجرای فصول و شرایط عهدنامه ها و صیانت حقوق و رعایت غبطه و مصلحت دولت در مساعدت با دول دیگر به عهده این وزارت خانه است.

5- تعیین سفرا و وزرای مختار و قونسول ژنرالها و قونسول و وکیل قونسول ها و هر مأمور که برای دوایر بیرونی و درونی امور خارجه لازم است، به عهده این وزارت خانه است.

6 - دستورالعمل و تکالیف این مأمورین از وزارت امور خارجه داده می شود.

- اصل و سواد تمام نوشتجات دولتی در دفتر مخصوص به آن مرتباً ضبط است.

- تمام سواد عهدنامجات عتیقه و جدیده و ثبت نامه ها و صورت هر قسم عهدنامه و قراردادهای پولتیکی در میان سایر دول بسته شده است در دفترهای وزارت ضبط خواهد شد.

- مراودات این وزیر نسبت به مأمورین خارجه و رعایت رسومات و تشریفات مقرره و

دفتر اسامی

دفتر مواجب

دفتر جیره و آذوقه

دفتر ملبوس و چادر و اسباب

دفتر اسلحه

دفتر مریض خانه ساکن و متحرک

دفتر حمل و نقل

4- دایره مهمات مشتمل به جبه خانه و قورخانه و باروت 19 خانه و امثال آن است.

5- منصب و امتیازات و نفرات افراد قشون در دولت عزیز و محترم است.

- اطاعت و تمکین قشون به مراتب و درجات هر مقام مرتباً برقرار و در تحت کمال انتظام خواهد بود و تکلیف وزیر جنگ است که در اجرای اطاعت و تمکین آحاد قشون به ارباب مناصب خود و تنبیه آنها که به خلاف این قانون حرکت کنند، اهتمام کند.

وزارت جنگ به اجرای قوانین که دولت برای قشون وضع کند، مکلف است.

حسن انتظام جیره و آذوقه و علوفه و ملبوس و ملزومات افراد قشون به عهده وزیر جنگ است.

وزیر جنگ در هر سربازخانه ها و اسلحه خانه و مریض خانه های نظامی و ذخایر ارزاق قشونی اهتمام بلیغ خواهد کرد.

10 - در استحکام محبس قشونی و اجرای تنبیهات و سیاسات نظامی کمال مواظبت می شود.

11 - ثبت اسامی نفرات قشون و غیره را وزارت جنگ موافق قانون مخصوص آن از وزارت داخله مطالبه کرده به دفتر اسامی خواهد داد.

12 - داخله بنایی قلاع سرحدیه و قلعجات داخله از هر قبیل، در عهده وزارت جنگ است.

13 - کارخانجات توپ ریزی و تفنگ سازی و باروت سازی و امثال آن که متعلق به دولت است، سپرده به وزارت جنگ است و آنچه هم که دولتی نباشد، مواظبت و رسیدگی آن به عهده این وزارت خانه است.

حفظ حدود آنها متضمن طرز مهر انگیز خواهد بود.

10 - در رفع مزاحمت و اذیت و مزید امنیت یهود و ارمنی و مجوس و و احقاق حقوق و طی دعاوی و قرار امر هیاکل و مقابر و مدارس آنها و منع مفاسد واقعه نسبت به آنها، این وزارت خانه کفالت تامه خواهد کرد.

11 - معاملات واقعه فیمابین تبعه ایران و تجار خارجه به طورهای خوب عادلانه در دایره مخصوص به آن فیصل خواهد یافت.